ΛΕΒΗΤΕΣ ΚΕΝΤΡΙΚΩΝ ΘΕΡΜΑΝΣΕΩΝ

Ορισμός.
Ο λέβητας είναι μία μεταλλική κατασκευή στην οποία γίνεται η μετάδοση της θερμότητας που παράγεται από την καύση του καυσίμου, σε ένα ρευστό το οποίο μπορεί να είναι το νερό, ο αέρας, το λάδι, ή ο ατμός.
Διάκριση
Οι λέβητες διακρίνονται :
Αναλόγως του υλικού κατασκευής τους σε:
Χυτοσιδήρους λέβητες
Χαλύβδινους λέβητες Διμεταλλικός λέβητας.
Χάλκινους λέβητες.
Ανοξείδωτους λέβητες.
Διμεταλλικοί λέβητες.

Αναλόγως του καυσίμου σε:
Λέβητες στερεών καυσίμων
Λέβητες αερίων καυσίμων
Λέβητες υγρών καυσίμων.
Λέβητες βιομάζας.
Αναλόγως της θερμικής τους ισχύος σε:
Μεγάλους λέβητες
Μεσαίους λέβητες
Μικρούς λέβητες.
Αναλόγως του φορέως θερμότητας σε:
Λέβητες ατμού χαμηλής πίεσης
Λέβητες ατμού υψηλής πίεσης
Λέβητες αέρος (αερολέβητες)
Λέβητες νερού.
Υπέρθερμου νερού.
Αναλόγως της πίεσης που επικρατεί στο θάλαμο καύσης σε:
Λέβητες πιεστικούς ή υψηλής αντίθλιψης λέβητες
Λέβητες χαμηλής αντίθλιψης.
Λέβητες ατμοσφαιρικούς.
Επίσης οι λέβητες διακρίνονται σε:
Ατομικούς λέβητες (μονάδες compakt).
Λέβητες απλούς.
Η συντριπτική πλειοψηφία των λεβήτων που είναι εγκαταστημένοι, είναι είτε χαλύβδινοι είτε χυτοσιδηροί.
ΧΑΛΥΒΔΙΝΟΙ ΛΕΒΗΤΕΣ
Οι λέβητες αυτοί κατασκευάζονται από χαλυβοελάσματα κατάλληλα διαμορφωμένα σε κύλινδρο και στράντζα και από σωλήνες χωρίς ραφή. Σαν μέθοδος κατασκευής χρησιμοποιείται η ηλεκτροσυγκόλληση.
Πλεονεκτήματα.
- Μικρό βάρος
- Μικρή ευαισθησία σε γρήγορες αυξομειώσεις της θερμοκρασίας. (αντοχή σε θερμικά σοκ )
- Καλός βαθμός απόδοσης.
- Εύκολη επισκευή, με συγκόλληση.
- Αντοχή σε μεγάλες πιέσεις.
- Προσαρμογή των διαστάσεων του λέβητα σε ορισμένες απαιτήσεις
- Χαμηλότερο κόστος αγοράς.
Μειονεκτήματα.
- Δεν υπάρχει δυνατότητα αύξησης της ισχύος τους.
- Δύσκολη μεταφορά στους λέβητες μεγάλης ισχύος.
- Υφίστανται οξειδώσεις και ηλεκτροδιαβρώσεις.
Κατασκευάζονται σε ισχύς μέχρι 2.000.000kcal/h.
Σε λέβητες μέχρι 90.000 kcal/h και πίεση λειτουργίας μέχρι 6 bar τα πάχη των ελασμάτων για τον φλογοθάλαμο και τους καθρέπτες είναι τουλάχιστον 4 mm ενώ για τον νεροθάλαμο 3mm.
Πρέπει να λαμβάνεται μέριμνα για την ομοιόμορφη κυκλοφορία του νερού μέσα στον νεροθάλαμο για να αποκλείονται οι ατμοποιήσεις.
Να προβλέπεται δυνατότητα εύκολου καθαρισμού.
Να υπάρχουν υποδοχές για την τοποθέτηση των θερμοστατών.
Να υπάρχει οπή παρατήρησης της φλόγας.
Να υπάρχει πρόβλεψη για κρουνό εκκένωσης
ΧΥΤΟΣΙΔΗΡΟΙ ΛΕΒΗΤΕΣ
Κατασκευάζονται σε φέτες που συνδέονται μεταξύ τους.
Κυκλοφορούν σε σειρές π.χ. από 20000 έως 60000 kcal/h, ή από 100000 έως 250000kcal/h. Η κάθε σειρά έχει διαφορετική σχεδίαση φέτας.
Πλεονεκτήματα.
- Αντοχή στις διαβρώσεις.
- Μικρή περιεκτικότητα νερού, άρα μικρή θερμική αδράνεια.
- Επειδή κατασκευάζονται σε φέτες: α) Μπορούν να μεταφερθούν φέτα – φέτα στο λεβητοστάσιο και να συναρμολογηθούν εκεί. β) Σε περίπτωση τρυπήματος ή σπασίματος μιας φέτας μπορεί να αντικατασταθεί. γ) Αν ο λέβητας δεν είναι ο τελευταίος της σειράς μπορεί να επεκταθεί με προσθήκη φέτας.
Μειονεκτήματα.
- Μεγάλο κόστος αγοράς.
- Μεγάλο βάρος.
- Δύσκολη επισκευή.
- Μικρή αντοχή στα θερμικά σοκ.
- Δύσκολος καθαρισμός σε ορισμένους τύπους

"ΛΕΒΗΤΕΣ ΚΕΝΤΡΙΚΩΝ ΘΕΡΜΑΝΣΕΩΝ"

Η Σήμανση Του Λέβητα

Η ΣΗΜΑΝΣΗ ΤΟΥ ΛΕΒΗΤΑ.
Οι λέβητες σύμφωνα με τον ΕΛ.Ο.Τ. (Ελληνικός Οργανισμός Τυποποίησης), πρέπει να έχουν πινακίδα σε εμφανές σημείο, με τα παρακάτω στοιχεία:
1. Όνομα της κατασκευάστριας εταιρείας.
2. Αριθμός κατασκευής του λέβητα, και ημερομηνία κατασκευής.
3. Τύπος του λέβητα.
4. Ισχύς του λέβητα.
5. Μέγιστη επιτρεπόμενη πίεση λειτουργίας.
6. Μέγιστη επιτρεπόμενη θερμοκρασία λειτουργίας.
7. Αντίσταση καυσαερίων (αντίθλιψη).
8. Τον ονομαστικό βαθμό απόδοσης.
ΣΗΜΑ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ CE
Oι λέβητες που εισάγονται ή κατασκευάζονται στην Ελλάδα, θα πρέπει να έχουν το σήμα ποιότητας CE που υποδηλώνει ότι ο κατασκευαστής συμμορφώνεται στο ελάχιστο των απαιτήσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

"Η Σήμανση Του Λέβητα"

Λέβητες - Όργανα Ελέγχου και Ασφαλείας

ΟΡΓΑΝΑ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ
Οι λέβητες πρέπει να είναι εξοπλισμένοι με όργανα ασφαλείας και ελέγχου. Συνήθως τα όργανα είναι τοποθετημένα σε ένα πίνακα που συνοδεύει το λέβητα και έχει τα παρακάτω όργανα ελέγχου και ρύθμισης προς εξασφάλιση ασφαλούς και αποδοτικής λειτουργίας:
Θερμοστάτης ( υδροστάτης ) καυστήρα
Ρυθμίζει τη θερμοκρασία νερού του λέβητα. Ελέγχει τον καυστήρα. Διακόπτει την λειτουργία του, όταν η θερμοκρασία του νερού φτάσει στο σημείο που έχει ρυθμιστεί και θέτει πάλι αυτόν σε λειτουργία, όταν η θερμοκρασία έχει πέσει κάτω από μια ορισμένη τιμή που συνήθως είναι 5-6 οC χαμηλότερη. Συνήθως ρυθμίζουμε το θερμοστάτη αυτό στους 75-80 οC .

Θερμοστάτης ( υδροστάτης ) ασφαλείας.
Ο θερμοστάτης αυτός δεν έχει δυνατότητα ρύθμισης αλλά είναι προρυθμισμένος. Για τους κοινούς λέβητες νερού διακόπτει τη λειτουργία του καυστήρα στους 90-110 οC. Σε περίπτωση υπέρβασης της θερμοκρασίας αυτής δεν επαναφέρει αυτόματα σε λειτουργία τον καυστήρα.
Για να λειτουργήσει ξανά ο καυστήρας, θα πρέπει να πιεστεί το κουμπί του θερμοστάτη αυτού που βρίσκεται κάτω από ένα βιδωτό καπάκι προστασίας. Πριν το κάνουμε όμως, πρέπει να ελέγξουμε την βλάβη ή την αιτία που προκάλεσε την υπερθέρμανση του νερού του λέβητα. Μπορεί να έχουν χαλάσει οι υπόλοιποι θερμοστάτες του πίνακα του λέβητα, ή να μη υπάρχει νερό στην εγκατάσταση, η να μην λειτουργεί ο κυκλοφορητής κ.λ.π.
Θερμοστάτης ( υδροστάτης ) κυκλοφορητή.
Ο θερμοστάτης αυτός κάνει ακριβών την αντίθετη εργασία από το θερμοστάτη του καυστήρα. Δηλαδή στέλνει ρεύμα όταν η θερμοκρασία ξεπεράσει το όριο που εμείς έχομε θέσει. Και το ρεύμα το στέλνει στο κυκλοφορητή για να ξεκινήσει και να στείλει το νερό προς τα σώματα. Διακόπτει δε την λειτουργία του, όταν η θερμοκρασία του νερού της εγκατάστασης, πέσει κάτω από το όριο που έχει επιλεγεί. Το όριο αυτό είναι περίπου 40 – 50 οC . Αυτό σημαίνει ότι, ο κυκλοφορητής δεν λειτουργεί, αν η θερμοκρασία νερού είναι κάτω από 40 βαθμούς. Αν στην εγκατάσταση υπάρχει μπόϊλερ νερού χρήσης τότε ο θερμοστάτης ρυθμίζεται στους 50 – 55 οC, για να μη κρυώνει το νερό χρήσης από τη λειτουργία του κυκλοφορητή. Βέβαια το καλύτερο στη περίπτωση του μπόϊλερ είναι το νερό από το λέβητα πριν μπει στο μπόϊλερ να περνά από μια ηλεκτροβάνα η οποία ελεγχόμενη από δύο υδροστάτες να παραμένει κλειστή όταν το νερό χρήσης θα έχει θερμοκρασία πάνω από 60 οC, ή το νερό από το λέβητα θα έχει θερμοκρασία κάτω από 50 οC. Με τον τρόπο αυτό αποφεύγεται και η υπερθέρμανση του μπόϊλερ που ευνοεί τις ηλεκτροδιάβρωση, και το νερό δεν κρυώνει από το κυκλοφορητή.

Θερμοστάτης ( υδροστάτης ) χαμηλής θερμοκρασίας.
Είναι ένας θερμοστάτης που τον τοποθετούμε όταν δε θέλουμε το νερό του λέβητα, να πέσει κάτω από μια ορισμένη θερμοκρασία.
Συνήθως τον χρησιμοποιούμε για αντιπαγετική προστασία σε περιοχές που η θερμοκρασία μπορεί να πέσει κάτω από το 0 οC και το νερό της εγκατάστασης να παγώσει και να προξενήσει σοβαρές βλάβες. Μπορεί να τοποθετηθεί σε εγκαταστάσεις εξοχικών κατοικιών σε ορεινές περιοχές.
Θερμόμετρο νερού.
Μας επιτρέπει να βλέπουμε την εκάστοτε θερμοκρασία του νερού στο λέβητα. Μπορεί να είναι βαπτιζόμενο ή επαφής, μεταλλικό ή γυάλινο.
Μανόμετρο ( υψόμετρο ).
Μας επιτρέπει να βλέπουμε την πίεση του νερού στο δίκτυο. Είναι πολύ χρήσιμο όργανο γιατί μπορούμε με τις ενδείξεις του να προλάβουμε δυσάρεστες καταστάσεις όπως διαρροή νερού από το δίκτυο, να μη φθάνει το νερό στα ψηλά σώματα του δικτύου, να αδειάσει το νερό από το λέβητα.
Θερμόμετρο καυσαερίων ( πυρόμετρο ).
Επιτρέπει να βλέπουμε τη θερμοκρασία των καυσαερίων, στην έξοδό τους από τον λέβητα. Από τη θερμοκρασία των καυσαερίων μπορούμε να βγάλουμε χρήσιμα συμπεράσματα για την καθαρότητα της θερμαινόμενης επιφάνειας.
Επιτηρητής πίεσης νερού.
Ο επιτηρητής πίεσης διακόπτει την λειτουργία του καυστήρα και του κυκλοφορητή αν η πίεση του νερού του λέβητα, πέσει κάτω από τη πίεση που τον έχουμε ρυθμίσει.Δηλαδή ο επιτηρητής πίεσης προστατεύει τον λέβητα και τον κυκλοφορητή από έλλειψη νερού.

ΠΗΓΗ:ΦΑΝΤΑΚΗΣ

"Λέβητες - Όργανα Ελέγχου και Ασφαλείας"

ΠΡΟΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΟ ΛΕΒΗΤΟΣΤΑΣΙΟΥ

`Ενα πρότυπο σχέδιο λεβητοστασίου πού σχεδίασε και μου έστειλε ο φίλος υδραυλικός Γρηγόρης Μπάμπαλης.

"ΠΡΟΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΟ ΛΕΒΗΤΟΣΤΑΣΙΟΥ"

ΛΕΒΗΤΟΣΤΑΣΙΟ

Ο λέβητας θα είναι κατασκευασμένος σύμφωνα με τις προδιαγραφές ΕΛΟΤ 234-235 και θα έχει:

α) Θυρίδες επίβλεψης της φωτιάς, καθαρισμού του εσωτερικού του και των αεραυλών και ασφάλειες από υπερπίεση μέσα στον χώρο καύσης
β) Χαλύβδινη πλάκα για την προσαρμογή του καυστήρα
γ) Κρουνό εκκένωσης στο κάτω μέρος
δ) Στόμια για την προσαγωγή των σωληνώσεων αναχώρησης και επιστροφής του νερού με φλάντζες
ε) Ειδικό μονωτικό περίβλημα με εξωτερικό προστατευτικό μανδύα από γαλβα-νισμένο χαλυβδόφυλλο
στ) Θερμόμετρο και μανόμετρο εμβαπτιζόμενο σε κατάλληλη υποδοχή
ζ) Υδροστάτες εμβαπτιζόμενους για τον έλεγχο του καυστήρα και του κυκλοφο-
ρητή

τσι, απαιτείται λέβητας συνολικής θερμικής ισχύος ίσης με QΛ = _______.

Ο λέβητας που επιλέγεται, έχει τα παρακάτω στοιχεία :

Τύπος :_________
θερμαντική ικανότητα :_________
Περιεκτικότητα σε νερό :_________
Διαστάσεις :_________


Ο λέβητας θα θερμαίνεται με καυστήρα πετρελαίου Diesel αυτόματης λειτουργίας κατάλληλο για λειτουργία με εναλλασόμενο ρεύμα 220 V / 50 Hz. Ο καυστήρας, σε συνεργασία με τον φλογοθάλαμο του λέβητα πρέπει να εξασφαλίζει πλήρη και ασφαλή καύση του καυσίμου και να παρέχει την προβλεπόμενη από τον κατασκευαστή ισχύ λειτουργίας και επίπεδο πίεσης.

Τα κινούμενα μέρη του καυστήρα πρέπει να είναι προστατευμένα ώστε να αποκλείεται ο κίνδυνος ατυχήματος.

Το σύστημα παροχής καυσίμου δεν πρέπει να μπαίνει σε λειτουργία αν δεν έχει διασφαλιστεί η ομαλή προσαγωγή του καυσίμου.

Κάθε καυστήρας πρέπει να είναι εφοδιασμένος με ανθεκτική πινακίδα, τοποθετη-μένη σε εμφανές σημείο που θα αναφέρει:

α) Τον κατασκευαστή
β) Τον τύπο του καυστήρα
γ) Το έτος κατασκευής
δ) Τον αριθμό παραγωγής του εργοστασίου
ε) Την ωριαία μέγιστη και ελάχιστη παροχή καυσίμων σε kg/h για υγρά καύσιμα ή (m3/h) για αέρια καύσιμα (S.T.P) (Κανονικές συνθήκες θερμοκρασίας και πίεσης)
ζ) Το είδος του κατάλληλου καυσίμου
η) Ενδείξεις για τις προδιαγραφές που τηρήθηκαν στην κατασκευή και σήματα ελέγχων και ποιότητας.

Ο καυστήρας θα περιλαμβάνει τα παρακάτω εξαρτήματα και συσκευές :

α) Αντλία πετρελαίου που αναρροφά το καύσιμο από την δεξαμενή
β) Φίλτρο πετρελαίου που καθαρίζεται εύκολα
γ) Φυγοκεντρικό Ανεμιστήρα
δ) Ηλεκτροκινητήρα
ε) Σύστημα αυτόματης έναυσης με σπινθιριστή
στ) Φωτοαντίσταση για τον έλεγχο της φλόγας
ζ) Υδροστάτη ασφαλείας
η) Τους απαραίτητους ηλεκτρονόμους
θ) Ηλεκτρική βαλβίδα για την διακοπή καυσίμου
ι) Παροχή 1/2'' ή 3/4'' με βάνα για την τροφοδότηση του καυστήρα.

Οι καυστήρες πετρελαίου που χρησιμοποιούνται σε εγκαταστάσεις Κ.Θ πρέπει να είναι σύμφωνοι με τα Ελληνικά Πρότυπα ΕΛΟΤ 276 και 386.

Σε εγκαταστάσεις με λέβητα ισχύος των 175 kw (150.000 kcal/h) συνίσταται η χρησιμοποίηση διβάθμιου καυστήρα για την οικονομικότερη λειτουργία και τη ρύθμιση της εκπομπής ακαύστων υδρογονανθράκων στη φάση της έναυσης.

Για τη μείωση των απωλειών κατά τις διακοπές λειτουργίας του καυστήρα ενδείκνυται να χρησιμοποιείται ειδικό διάφραγμα (τάμπερ) που να εμποδίζει την είσοδο αέρα στο φλογοθάλαμο του λέβητα.

Ο καυστήρας πετρελαίου που θα τοποθετηθεί θα είναι ικανότητας: QΛ=_____

Προτείνεται Καυστήρας με τα παρακάτω στοιχεία :
_____________


4. ΚΥΚΛΟΦΟΡΗΤΗΣ

Στο λεβητοστάσιο για την αναγκαστική κυκλοφορία του ζεστού νερού τοποθετείται στον κεντρικό σωλήνα προσαγωγής νερού κυκλοφορητής αναλόγου δυναμικότητος (παροχή και πίεση) για υπερνίκηση των αντιστάσεων του νερού (τριβής και τοπικών αντιστάσεων) κατά την δίοδο από τις σωληνώσεις.

Αυτός αποτελείται από φυγόκεντρη αντλία ζευγμένη στον ίδιο άξονα του ηλεκτροκινητήρα, μέσω ελαστικού συνδέσμου. Ο Ηλεκτροκινητήρας είναι στεγανού τύπου μονοφασικός 220 V/50 HZ. Η λειτουργία του κυκλοφορητή είναι αθόρυβη και χωρίς κραδασμούς, εγκαθίσταται δε στους σωλήνες με την βοήθεια φλαντζών ή ρακόρ.

Ακόμα, ο κυκλοφορητής είναι υδρολίπαντος, κατάλληλος για κυκλοφορία νερού θερμοκρασίας 1200C και πίεση 6 bar.

Η σύνδεση του κυκλοφορητή στο δίκτυο του ζεστού νερού συνιστάται να περι-
λαμβάνει τα παρακάτω όργανα:

α) Δύο βαλβίδες διακοπής πριν και μετά του κυκλοφορητή ώστε να είναι δυνατή η αφαίρεση του κυκλοφορητή από το δίκτυο χωρίς να χρειάζεται άδειασμα του δικτύου από νερό.
β) Μία ρυθμιστική βαλβίδα μετά τον κυκλοφορητή για να είναι δυνατή η ρύθμιση της συνολικής πτώσης πίεσης και της παροχής στο δίκτυο. (Εφ'όσον ο κυκλοφορητής δεν είναι πολλών ταχυτήτων).
γ) Δύο μανόμετρα, ένα πριν και ένα μετά τον κυκλοφορητή, ώστε να είναι δυνατή η μέτρηση της υπερπίεσης που δημιουργεί η λειτουργία του κυκλοφορητή.

Σε εγκαταστάσεις μεγάλου μεγέθους συνιστάται η τοποθέτηση φίλτρου νερού, με καθαριζόμενο στοιχείο στην αναρρόφηση του κυκλοφορητή και η χρησιμοποίηση εφεδρικής αντλίας παράλληλα συνδεδεμένης.

Η ηλεκτρική τροφοδότησή του θα πρέπει να είναι σύμφωνη με τον Κανονισμό Εσωτερικών Ηλεκτρικών Εγκαταστάσεων (ΚΕΗΕ).

Ο κυκλοφορητής πρέπει να έχει παροχή ίση με _______
Επίσης θα πρέπει να έχει μανομετρικό ύψος Η ίσο με ________
Προτείνεται κυκλοφορητής με τα παρακάτω στοιχεία :
____________
____________
____________
____________


5. ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ

α) Ασφαλιστικό σύστημα κλειστής εγκαταστάσεως. Αυτό περιλαμβάνει Κλειστό δοχείο διαστολής μεμβράνης, αναλόγου χωρητικότητος, το οποίο καλύπτει αφ'ενός μεν την διαστολή του νερού της εγκατάστασης, αφ'ετέρου συμπληρώνει τυχόν απώλειες νερού αυτής. Το δοχείο είναι συνήθως σχήματος σφαιρικού, φέρει δε εντός αυτού μεμβράνη και χωρίζει αυτό σε δύο μέρη. Στο ένα μέρος υπάρχει αέριο αζώτου σε ανάλογη πίεση από 0.5 bar μέχρι 2.5 bar και στο άλλο μέρος νερό. To αέριο δεν έρχεται σε επαφή με το νερό της θέρμανσης.

Πλεονεκτήματα που προσφέρει η χρησιμοποίηση Κ.Δ.Δ. αποτελούν η περιορισμένη διάβρωση στον λέβητα, η κατάργηση των σωλήνων ασφάλειας και η αποφυγή του κινδύνου παγώματος.

Το κλειστό δοχείο διαστολής τοποθετείται στο λεβητοστάσιο κοντά στον λέβητα.

Συνδέεται αφ'ενός μεν με το σωλήνα (μέσω σωλήνα) επιστροφής του λέβητα αφ'ετέρου δε με το δίκτυο ύδρευσης μέσω αυτομάτου βάνας πληρώσεως.

Στις εγκαταστάσεις που τοποθετείται κλειστό δοχείο διαστολής, απαιτείται για να αποφευχθεί ο κίνδυνος ανυψώσεως της πιέσεως στον λέβητα, πάνω από μια επιτρεπόμενη τιμή, η τοποθέτηση στο δίκτυο, κοντά στον λέβητα, μιας βαλβίδας ασφαλείας. Στο δίκτυο ανάμεσα στην βαλβίδα ασφαλείας και τον λέβητα δεν πρέπει να παρεμβάλεται αποφρακτικό όργανο.

Επιλέγεται δοχείο διαστολής κλειστό με χωρητικότητα _______.

β) Ασφαλιστικό σύστημα ανοικτής εγκατάστασης. Αυτό περιλαμβάνει :
Δοχείο διαστολής που τοποθετείται στο υψηλότερο (δώμα) σημείο της εγκατάστασης (όσο δυνατόν κατακόρυφα επάνω από τον λέβητα) για να καλύπτει τη διαστολή του νερού την συμπλήρωση τυχόν απωλειών του νερού και τον εξαερισμό της εγκατάστασης. Τοποθετείται παροχή νερού από το δίκτυο μέσω φλοτέρ.

Το ύψος της ελεύθερης επιφάνειας νερού του δοχείου διαστολής νερού πρέπει να είναι τουλάχιστον το 1/3 του ύψους του δοχείου μετρούμενου από τον πυθμένα.

Ασφαλιστικό σωλήνα διαστολής, που αρχίζει από τον κεντρικό σωλήνα προσαγωγής του λέβητα (προ από οποιαδήποτε βάνα κυκλοφορητή) και καταλήγει πάνω από το δοχείο διαστολής σε ύψος 1.50-2.50 m από την ελεύθερη επιφάνεια του νερού, καμπυλούται δε και εισέρχεται μέσα στο δοχείο.

Ασφαλιστικό σωλήνα πληρώσεως που αρχίζει από τον κεντρικό σωλήνα επιστροφής του λέβητα (προ οποιασδήποτε βάνας) και καταλήγει στο κάτω μέρος του δοχείου διαστολής.

Το δοχείο πρέπει να είναι κατασκευασμένο από St. 00.22 και να είναι συγκολλητό.

Μετά την δοκιμή του πρέπει να δοκιμαστεί σε πίεση 3 at.

Τα δοχεία διαστολής κλειστού ή ανοικτού τύπου πρέπει να συνδέονται με τρόπο ώστε να αποκλείεται ανάμιξη του νερού θέρμανσης με το νερό ύδρευσης. Η παρεμβολή βαλβίδας αντεπιστροφής ή διακόπτη δεν εξασφαλίζει την απαιτούμενη αξιοπιστία. (Κανονισμός Λειτουργίας Δικτύου Ύδρευσης ΕΥΔΑΠ ΦΕΚ 52Β/1.2.84).

Επιλέγεται ανοικτό δοχείο διαστολής, χωρητικότητας _______


6. ΔΕΞΑΜΕΝΗ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ - ΧΩΡΟΣ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ ΚΑΥΣΙΜΩΝ

Για τις ανάγκες της εγκατάστασης θέρμανσης σε πετρέλαιο κατασκευάζεται δεξα-
μενή πετρελαίου αναλόγου χωρητικότητος, η οποία τοποθετείται σε ειδικό χώρο του κτιρίου (αποθήκη καυσίμου).

α) Χώρος αποθήκευσης καυσίμων

Για εγκαταστάσεις μεγαλύτερες των 150 kw (125.000 kcal/h) ( άρθρο 27, παράγ.2.4.3) απαιτείται ιδιαίτερος χώρος. Μέχρι ποσότητας 3.0 m3 επιτρέπεται η αποθήκευση του πετρελαίου μέσα στο λεβητοστάσιο, εφ'όσον η δεξαμενή δεν έχει τοποθετηθεί πάνω από συσκευή παραγωγής θερμότητας ή καπναγωγό και απέχει από τα στοιχεία αυτά τουλάχιστον 2 m. Η τελευταία απόσταση μπορεί να μειωθεί στο 1 m εάν παρεμβληθεί πυράντοχο τοίχωμα. Γενικότερα το πυράντοχο διαχωριστικό τοίχωμα συνιστάται και σε περιπτώσεις που δεν είναι υποχρεωτικό από τον ΓΟΚ με δείκτη πυραντίστασης τουλάχιστο μιας ώρας.

Ο ιδιαίτερος χώρος στον οποίο τοποθετείται η δεξαμενή πρέπει να διαχωρίζεται από το λεβητοστάσιο και κάθε άλλο σχετικό χώρο με τοίχο από πρακτικά άκαυστο υλικό. Στον χώρο αυτό συνιστάται η τοποθέτηση μεταλλικής πόρτας με άνοιγμα προς τα έξω ή παλινδρομική κίνηση.

Η αποθήκευση υγρών καυσίμων (και η τοποθέτηση δεξαμενών) σε διαδρόμους, εισόδους, κλιμακοστάσια και κάτω από αυτά, χώρους κατοικίας και εργασίας, σε εργαστήρια και γενικά όπου υπάρχει κίνδυνος συνωστισμού ατόμων σε περίπτωση πυρκαγιάς, απαγορεύεται.

Ο χώρος της αποθήκης καυσίμου πρέπει να αερίζεται είτε με άνοιγμα που επικοινωνεί απευθείας με το περιβάλλον είτε μέσω αναλόγου σήραγγος. Η καθαρή επιφάνεια του ανοίγματος πρέπει να είναι μεγαλύτερη από το 1/12 της επιφάνειας του δαπέδου του χώρου της αποθήκης.

Απαγορεύεται η χρήση υγραερίων καυσίμων στίς κεντρικές θερμάνσεις

Υπολογισμός επιφανείας ανοίγματος Ε = ______ : 12 = ______
Απαιτείται άνοιγμα διαστάσεων: ____ m x _____ m

β) Δεξαμενή πετρελαίου

Η δεξαμενή πετρελαίου πρέπει να εδράζεται σε μεταλλική βάση, θα τοποθετηθεί πάνω σε πλαίσιο από σιδηροδοκούς ή δύο δοκούς από μπετόν και ο πυθμένας της θα βρίσκεται τουλάχιστον στο ύψος τροφοδοτήσεως του καυστήρα.

Η κάτω από την δεξαμενή επιφάνεια του δαπέδου πρέπει να διαμορφώνεται σε μορφή λεκάνης, αρκετής χωρητικότητας ώστε να συγκεντρώνει το πετρέλαιο που μπορεί να διαφεύγει από τη δεξαμενή. Μέσα στη λεκάνη περισυλλογής του πετρελαίου πρέπει να κατασκευάζεται απορροή δαπέδου που θα καταλήγει σε ειδική αποχέτευση (όχι το δίκτυο πόλεως), έξω από το κτίριο.

Οι ελάχιστες αποστάσεις της δεξαμενής από τους πλησιέστερους χώρους καθορίζονται από τον ΓΟΚ (άρθρο 27 , παράγ. 2.4.3.6).

Προς αποφυγή πιθανών σπινθήρων λόγω στατικού ηλεκτρισμού οι δεξαμενές πετρελαίου πρέπει να γειώνονται με ξεχωριστή γείωση τόσο οι υπέργειες όσο και οι υπόγειες. Για τον σκοπό αυτό πρέπει να έχει προβλεφθεί ειδικό σημείο σύνδεσης στο σώμα της δεξαμενής.

Σε εγκαταστάσεις μέχρι 250 kw (200.000 kcal/h) επιτρέπεται η χρησιμοποίηση δεξαμενών ορθογωνικής διατομής. Σε μεγαλύτερες εγκαταστάσεις ενδείκνυται να χρησιμοποιούνται δεξαμενές κυλινδρικής διατομής υπόγειες, υπέργειες ή ημιυπόγειες.

Σε μικρές εγκαταστάσεις Κ.Θ χρησιμοποιούνται ευρύτατα, απλής κατασκευής, ορθογωνικές δεξαμενές. Τέτοιες μικρές δεξαμενές πετρελαίου κατασκευάζονται από χαλυβδόφυλλα πάχους 2 έως 5 mm και τοποθετούνται σύμφωνα με τις οδηγίες και τους περιορισμούς που αναφέρονται στον ισχύοντα ΓΟΚ, που δίνει και αρκετά κατασκευαστικά στοιχεία.

Ελάχιστο πάχος ελασμάτων δεξαμενής πετρελαίου
Για ύψος δεξαμενής 1 m πάχος ελασμάτων >= 2 mm
1 + 2 m >= 3 mm
2 + 2.5 m >= 4 mm

Η δεξαμενή πετρελαίου να εφοδιάζεται με τ'ακόλουθα εξαρτήματα:

Μαστό 2'' στο άνω μέρος της δεξαμενής για την σύνδεση του σωλήνα εξαερισμού διαμέτρου 2''. Αρχίζει από το επάνω μέρος της δεξαμενής επεκτείνεται μέχρι την οροφή του υπογείου εξέρχεται από το κτίριο και καταλήγει σε καμπυλό σχήμα και σε ύψος 2.5 m από το έδαφος.

Μαστό 11/2'' στο άνω μέρος της δεξαμενής για την σύνδεση του σωλήνα εφοδιασμού πετρελαίου διαμέτρου σωλήνα 11/2''. Αρχίζει από το επάνω μέρος της δεξαμενής (προεκτείνεται μέσα στη δεξαμενή τουλάχιστον κατά 0.50 m ) ανεβαίνει (στην οροφή υπογείου) προς τα επάνω εξέρχεται εκτός κτιρίου και προεκτείνεται μέχρι το πεζοδρόμιο της οδού στο οποίο κατασκευάζεται φρεάτιο 30 x 30 cm αναλόγου βάθους και με κάλυμμα χυτοσιδηρό (στο άκρο του σωλήνα τοποθετείται βάνα με στόμιο 2'' μετά πώματος).

Μαστό 11/2'' μετά πώματος στον πυθμένα της αποθήκης για το άδειασμα και καθαρισμό αυτής.

Δείκτης στάθμης πετρελαίου αποτελείται από διαφανή κατακόρυφο σωλήνα που συγκοινωνεί με τη δεξαμενή πετρελαίου από το κατώτατο σημείο μέσω σφαιρικής βάνας.

Κατά μήκος του σωλήνα υπάρχει βαθμολογημένη κλίμακα με υποδιαιρέσεις σε cm και παραπλεύρως η χωρητικότητα σε λίτρα. Για το σκοπό αυτό η δεξαμενή να συνοδεύεται με πιστοποιητικό ογκομετρήσεως στο οποίο θα αναγράφονται οι διαστάσεις της δεξαμενής και η ωφέλιμη χωρητικότητα ανά cm ύψος της δεξαμενής.

Μαστό 3/4'' στο κάτω μέρος για την τροφοδότηση του καυστήρα. Από το μαστό αυτό αναχωρεί σωλήνας 3/4'' ή 18 mm χάλκινος μέχρι τον καυστήρα και στο άκρο του σωλήνα τοποθετείται διακόπτης ορειχάλκινος.

Μαστό 3/4'' στο άνω μέρος για την επιστροφή του πετρελαίου από τον καυστήρα όπου θα αναχωρηθεί σωλήνας 3/4'' ή 18 mm χάλκινο μέχρι τον μαστό.

Θυρίδα επισκέψεως (ανθρωποθυρίδα) κατασκευάζεται στο ανώτατο τμήμα της αποθήκης από σιδηροέλασμα περιφερειακώς ενισχυμένο με διαστάσεις 0.50 x 0.50 m.

Το κάλυμα της ανθρωποθυρίδας προσαρμόζεται επί της ανθρωποθυρίδας της δεξαμενής μέσω παρεμβάσματος ισχυρού ελαστικού και κοχλιούται ώστε να έχει πλήρη στεγανότητα (δια κοχλίων 1/2'').

Η θέση της δεξαμενής πετρελαίου φαίνεται στα σχέδια. Οι κύριες διαστάσεις της δεξαμενής είναι : μήκος _____ cm x πλάτος ____ cm x ύψος ____ cm

Η δεξαμενή θα έχει χωρητικότητα : V = _______

Η δεξαμενή πετρελαίου θα κατασκευαστεί από μαύρη σιδηρολαμαρίνα πάχους _____ mm. Η ένωση των ελασμάτων στους αρμούς θα γίνει με οξυγονοκόλληση εσωτερικά και εξωτερικά.

Η δεξαμενή πετρελαίου θα δοκιμαστεί σε στεγανότητα, θα βαφεί εξωτερικά με μίνιο και εσωτερικά με διπλό στρώμα από ειδικό χρώμα που δεν παθαίνει διάβρωση από το πετρέλαιο και θα ενισχυθεί εσωτερικά με δύο σχάρες από γωνιακά ελάσματα 40 χ 40 χ 4 mm.

Η δεξαμενή αυτή θα αρκεί για αποθήκευση πετρελαίου για διάστημα ______ ημερών.

7. ΧΩΡΟΣ ΛΕΒΗΤΟΣΤΑΣΙΟΥ

Στο λεβητοστάσιο εγκαθίστανται: Λέβητας-Καυστήρας-Κυκλοφορητής-Κεντρικές σωληνώσεις-Όργανα ελέγχου και αποτελεί ιδιαίτερο χώρο της Οικοδομής.

Η θέση του λεβητοστασίου σημειώνεται στα σχέδια κατόψεως Υπογείου.

Το λεβητοστάσιο πρέπει να πληρεί τις διατάξεις του Άρθρου 27 του Γ.Ο.Κ. Οι ελάχιστες διαστάσεις του λεβητοστασίου και η τοποθέτηση των στοιχείων, συσκευών και μηχανημάτων που εξασφαλίζουν την παραγωγή και διανομή της θερμότητας πρέπει να επιτρέπουν την επιθεώρηση των λεβήτων από όλες τις πλευρές τους.

Η απόσταση μεταξύ του ανοίγματος της εστίας και των απέναντι τοίχων πρέπει να είναι ίση με το μήκος του λέβητα συν 1m (αλλά τουλάχιστο 1.5 m στο σύνολο για λέβητες μέχρι 300 kw (περίπου 250.000 kcal/h) και τουλάχιστον 2 m για λέβητες άνω των 300 kw (περίπου 250.000 kcal/h).

Η οριζόντια απόσταση μεταξύ των πλευρών του λέβητα και των απέναντι τοίχων του λεβητοστασίου, καθώς και σε περίπτωση πολλών λεβήτων, η μεταξύ τους απόσταση, πρέπει να είναι τουλάχιστον 0.60 m.

Η απόσταση μεταξύ της πίσω πλευράς του λέβητα και της καπνοδόχου ή του αντίστοιχου τοίχου του λεβητοστασίου δεν πρέπει να είναι μικρότερη από το ήμισυ της αποστάσεως που καθορίστηκε για την εμπρόσθια πλευρά του λέβητα.

Το καθαρό ύψος του λεβητοστασίου μεταξύ του δαπέδου και της οροφής να είναι τουλάχιστον 2.20 m για ολική εγκατεστημένη θερμική ισχύ έως και 60.000 kcal/h ή τουλάχιστον 2.40 m για ισχύ έως 200.000 kcal/h και 3 m μεγαλύτερη από αυτή.

Οι πλευρικοί τοίχοι του λεβητοστασίου, το δάπεδο και η οροφή ή θα επενδυθούν με υλικά ανθεκτικά σε σχετικά υψηλές θερμοκρασίες. Για το δάπεδο του λεβητοστασίου θα προβλεφθεί κατάλληλη αποχέτευση.

Η πόρτα και το παράθυρο του λεβητοστασίου θα είναι μεταλλικά και θα ανοίγουν από μέσα προς τα έξω .

Η πόρτα του λεβητοστασίου θα έχει μηχανισμό επαναφοράς στην κλειστή θέση, κλειδαριά ασφαλείας και ένα κλειδί θα βρίσκεται σε φανερό σημείο της οικοδομής (π.χ σε κουτί με προστατευτικό γυάλινο κάλυμμα) κοντα στην πόρτα ώστε να μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε περίπτωση κινδύνου.

Το λεβητοστάσιο απαγορεύεται να βρίσκεται κάτω από κλιμακοστάσιο ή φρεάτιο ανελκυστήρα και να εχει οποιαδήποτε άνοιγμα προς κλιμακοστάσιο (ανοιγμα κουφώματος, αεραγωγό, γρίλλιες).

Πρέπει να εφοδιάζεται από κατάλληλους φορητούς πυροσβεστήρες σύμφωνα με τις αποδείξεις της Πυροσβεστικής καθώς και με τα απαραίτητα μέσα πυρανίχνευσης και να φωτίζεται μόνο από ηλεκτρικούς λαμπτήρες σύμφωνα με τους κανονισμούς της Δ.Ε.Η.

Λεβητοστάσιο συνολικής θερμικής ισχύος πάνω από 260.000 kcal/h πρέπει να έχει δύο εξόδους και αν είναι δυνατό, η μία επέναντι στήν άλλη .

Ο αερισμός του λεβητοστασίου θα εξασφαλιστεί ως εξής :
α) Με την κατασκευή μεταλλικού παραθύρου προς την ύπαιθρο απευθείας ή μέσω σήραγγας η καθαρά επιφάνεια του οποίου πρέπει να είναι ίση κατά ελάχιστον προς το 1/12 της επιφάνειας του δαπέδου του λεβητοστασίου.
β) Με άνοιγμα προσαγωγής αέρα (αερισμός) κατευθείαν απο την ύπαιθρο ή μεσω συρράγγων πλησίον του δαπέδου του λεβητοστασίου με εμβαδό όταν χρησιμοποιείται πετρέλαιο τουλάχιστον κατά 50% μεγαλύτερο της διατομής της καπνοδόχου που προέκυψε από τους υπολογισμούς. Όταν χρησιμοποιείται καύσιμο αέριο ή ολική διατομή των ανοιγμάτων προσαγωγής αέρα πρέπει να είναι τουλάχιστον 6 cm2 για κάθε 1.000 kcal/h θερμικής ισχύος και πάντως μεγαλύτερη από 300 cm2.
γ) Με άνοιγμα απαγωγής αέρα (εξαερισμός) ανεξάρτητα από το είδος του χρησιμοποιημένου καυσίμου πρέπει να βρίσκεται πλησίον της οροφής του λεβητοστασίου και να έχει διατομή τουλάχιστον ίση με 25 % της συνολικής ελεύθερης διατομής της καπνοδόχου, οπωσδήποτε δε να μην είναι μικρότερο των 200 cm2 (14 cm x 15 cm).

Οι διαστάσεις του λεβητοστασίου είναι : μήκος ___ m x πλάτος ____ m x ύψος ____ m
Οι διαστάσεις του παραθύρου του λεβητοστασίου είναι : πλάτος ____ m x ύψος ____ m
Οι διαστάσεις της πόρτας του λεβητοστασίου είναι : πλάτος ____ m x ύψος ____ m
Η επιφάνεια ανοίγματος προσαγωγής αέρα F πρ = 0.50 _____ = ____ cm2
Η επιφάνεια ανοίγματος απαγωγής αέρα F απ = 0.25 _____ = _____ cm2

8. ΚΑΠΝΟΔΟΧΟΣ

Για την προσαγωγή του αέρα της καύσης του λέβητα και για την απαγωγή των καυσαερίων από τον λέβητα τοποθετείται καπνοδόχος.

Η καπνοδόχος αποτελείται από δύο μέρη :
α) Τον καπναγωγό που είναι το οριζόντιο στοιχείο (ελαφρά κλίση 150) και συνδέει τον λέβητα με το κατακόρυφο τμήμα της κυρίως καπνοδόχου.

Ο καπναγωγός που συνδέει τον λέβητα με την καπνοδόχο πρέπει να είναι θερμικά μονωμένος και το πάχος των ελασμάτων μεταλλικών καπναγωγών να μην είναι μικρότερο από 3 mm για καπναγωγό διατομής μεγαλύτερης των 500 cm2 .

Τα υλικά κατασκευής του καπναγωγού πρέπει να είναι ανθεκτικά σε θερμοκρασίες μεγαλύτερες από 3000C.Σε περίπτωση χρησιμοποίησης στοιχείων από αμιαντοτσιμέντο η ελάχιστη επιτρεπόμενη απόσταση πρέπει να είναι 2 m και να μην εισέρχονται στα στοιχεία αυτά καυσαέρια με θερμοκρασία μεγαλύτερη από 2500C.

Για την προσαρμογή της κυκλικής διατομής εξόδου των καυσαερίων από τον λέβητα προς τον ορθογωνικής διατομής καπναγωγό, θα κατασκευαστεί ειδικό τεμάχιο μετάπτωσης με το οποίο εξασφαλίζεται η ομαλή πορεία των καυσαερίων.

β) Τον κυρίως καπνοδόχο που αρχίζει από το δάπεδο του λεβητοστασίου και καταλήγει σε ανάλογο ύψος από τη στάθμη του δαπέδου του δώματος. Σύμφωνα με τον σήμερα ισχύοντα ΓΟΚ πρέπει να είναι τουλάχιστον 1 m πάνω από το σημείο εξόδου της καπνοδόχου από τη στέγη. Επίσης η καπνοδόχος πρέπει να προεξέχει από οποιαδήποτε ακμή κάθε κτιρίου που βρίσκεται σε ακτίνα 3 m από την καπνοδόχο κατά 0.7 m.

Η οριζόντια απόσταση της εξόδου των καυσαερίων από παράθυρα ή πόρτες άλλων γειτονικών κτιρίων πρέπει να είναι μεγαλύτερη από 10 m.

Η καπνοδόχος πρέπει να κατασκευάζεται από ανθεκτικό και άκαυστο υλικό, να στηρίζεται με ασφάλεια κατά την όλη διαδρομή της στο κτίριο, να έχει λεία εσωτερικά τοιχώματα και να διαθέτει επαρκή θερμομονωτική ικανότητα ώστε να διατηρεί τα διερχόμενα από αυτή καυσαέρια σε υψηλή θερμοκρασία.

Καπνοδόχοι που βρίσκονται ή διέρχονται στο εσωτερικό κτιρίων, σε περιοχές που συχνάζουν άτομα, πρέπει να βρίσκονται εσωτερικά σε υποπίεση, ώστε σε περίπτωση μειωμένης στεγανότητας να αποκλείεται η διαφυγή καυσαερίων σε παρακείμενους χώρους.

Οι διαστάσεις καπνοδόχου μιας σύνδεσης υπολογίζονται με την προσεγγιστική μέθοδο που καθορίζει το Ελληνικό Πρότυπο (ΕΠ) ΕΛΟΤ 447.

Στο κατώτερο σημείο της καπνοδόχου και προς την πλευρά του λέβητα θα κατασκευαστεί θυρίδα καθαρισμού αεροστεγής με ελεύθερο χώρο έμπροσθεν αυτής τουλάχιστον 1m2.

Οι διαστάσεις της καπνοδόχου που επιλέγεται θα είναι ίσες με

πλάτος _____ cm x μήκος _____ cm= ______ cm2.

9. ΘΕΡΜΑΝΤΙΚΑ ΣΩΜΑΤΑ

Τα σώματα θα είναι χαλύβδινα, εγχώριας προέλευσης ή του εξωτερικού. Θα τοποθετηθούν με επιμέλεια και θα συνδεθούν στο δίκτυο του θερμού νερού, ενώ θα χρωματιστούν με ειδικό χρώμα που αντέχει στη θερμοκρασία του σώματος. Η στερέωση στους τοίχους θα γίνει με τη βοήθεια ειδικών στηριγμάτων.

Το είδος και το μέγεθος των θερμαντικών σωμάτων φαίνεται στα σχέδια και το επισυναπτόμενο ειδικό έντυπο.

10. ΣΩΛΗΝΩΣΕΙΣ

α) Δισωλήνιο σύστημα κεντρικής θέρμανσης
Οι σωληνώσεις μεταφοράς ζεστού νερού θερμάνσεως αρχίζουν από τον λέβητα δηλ. προσαρμόζονται στο λέβητα δύο τεμάχια σωλήνων τα οποία συνδέουμε αντίστοιχα με τα στόμια προσαγωγής και επιστροφής του νερού θερμάνσεως σ'αυτόν. Σε κάθε άκρη των σωλήνων αυτών προσαρμόζουμε ένα συλλέκτη (κολέκτερ) αναλόγου διαμέτρου.

Οι συλλέκτες (προσαγωγής και επιστροφής) συνδέονται με σωλήνα αντισταθμίσεως και βαλβίδα σταθερής διαφορικής πιέσεως.

Για την καλύτερη κατανομή του ζεστού νερού θερμάνσεως των διαμερισμάτων χωρίζουμε τις σωληνώσεις μεταφοράς νερού σε κλάδους.Το πλήθος των κλάδων είναι ίσο με το πλήθος των διαμερισμάτων που υπάρχουν στον τυπικό όροφο. Κάθε κλάδος τροφοδοτεί τα επάλληλα διαμερίσματα των ορόφων (βρίσκονται στην αυτή κατακόρυφο). Εφαρμόζεται σε κάθε κλάδο διάταξη σωληνώσεων κατά TICHELMAN και αποτελείται από μία σωλήνωση προσαγωγής και μία σωλήνωση επιστροφής, το ένα άκρο των οποίων ενώνεται με τον αντίστοιχο συλλέκτη (κολέκτερ) του λέβητος.

Οι σωληνώσεις αυτές του κλάδου κατευθύνονται κατ'αρχήν οριζόντια στην οροφή του υπογείου ή σε ειδικό κανάλι μέσα στο έδαφος (όταν δεν υπάρχει υπόγειο) ή στην οροφή PILOTIS μέσα σε ψευδοροφή και εν συνεχεία κατακόρυφα διερχώμενος από όλα τα επάλληλα διαμερίσματα μέχρι και του διαμερίσματος του τελευταίου ορόφου, στο άκρο των οποίων προσαρμόζεται η αυτόματη βαλβίδα εξαερισμού (τύπου πλωτήρα).

Κατά τη δίοδο σε κάθε διαμέρισμα κατασκευάζεται διακλάδωση (προσαγωγής και επιστροφής) τροφοδοτήσεως εκάστου διαμερίσματος σε ύψος αντίστοιχα 1 m και 0,50 m περίπου από του δαπέδου του διαμερίσματος.

Το δίκτυο των σωληνώσεων θα κατασκευαστεί από ειδικούς για κεντρικές θερμάνσεις σιδηροσωλήνες. Οι σωλήνες αυτοί από διάμετρο 1/2'' μέχρι 2'' θα είναι «μετά ραφής» και οι μεγαλύτεροι των 2'' θα είναι «άνευ ραφής». Οι συνδέσεις και διακλαδώσεις των σωλήνων θα γίνουν με κοχλιωτά εξαρτήματα συνδέσεως κορδονάτα. Σε σωληνώσεις πάνω από 2'' οι συνδέσεις θα γίνουν οξυγονοκολλητές.

Τα οριζόντια τμήματα των κύριων τροφοδοτικών σωλήνων θα παρουσιάζουν θετική κλίση από τον λέβητα προς τα σώματα τουλάχιστον 1%. Οι σωλήνες των κατακόρυφων κλάδων θα τοποθετηθούν κοντά στους τοίχους σε ειδικά διαιρετά στηρίγματα. Τα οριζόντια τμήματα δευτερευόντων κλάδων θα τοποθετούνται στα δάπεδα κάτω από το μωσα'ι'κό ή το ξύλο.

Όπου οι σιδηροσωλήνες περνούν από δάπεδα ή τοίχους θα λαμβάνεται υπ'όψη η ανάγκη περιθωρίων διαστολής και θα τυλίγονται σε σωλήνες με «ρυτιδωτό» χαρτόνι και δαχτυλίδια από γαλβανισμένο έλασμα ή άλλο κατάλληλο υλικό για να μην γίνει συγκόλλησή τους με τα οικοδομικά υλικά.

β) Μονοσωλήνιο σύστημα κεντρικής θέρμανσης
Το δίκτυο των σωληνώσεων θα κατασκευαστεί από ειδικούς για κεντρικές θερμάνσεις σωλήνες. Από τον λέβητα θα αναχωρήσουν δύο κατακόρυφες σωληνώσεις (προσαγωγής και επιστροφής του ζεστού νερού) από βαρέως τύπου σιδηροσωλήνα (ή χαλκοσωλήνα) η διατομή των οποίων θα μειώνεται βαθμιαία όσο απομακρυνόμαστε από τον λέβητα.

Στη θέση των κατακόρυφων στηλών (διανομής και επιστροφής) επιλέγεται η περιοχή των κοινόχρηστων χώρων και συνήθως το κλιμακοστάσιο. Η διέλευση των στηλών διανομής από τα W.C απαγορεύεται γιατί αποκλείει την αυτονομία, δοθέντος οτι η αυτονομία χρειάζεται ηλεκτρική σύνδεση με ρεύμα 220 V, που απαγορεύεται από τους κανονισμούς στα W.C.

Η αλλαγή της διατομής των κεντρικών στηλών γίνεται πάντοτε μόλις επάνω από το σημείο των συλλεκτών του ορόφου. Εάν οι κεντρικέςς στήλες περνούν ευθεία ίσια σε περισσότερο από 4 ορόφους, πρέπει να τοποθετηθεί ειδικό διαστολικό εξάρτημα για την αποφυγή υπερβολικής διαστολής των σωλήνων. Στα περάσματα των δαπέδων μπετού πρέπει να προβλέπεται η διαστολική κίνηση των σωλήνων με χαρτοτύλιξη ή κατάλληλη μόνωση.

Από την κατακόρυφη τροφοδοτική σωλήνωση αναχωρούν σε κάθε όροφο σε κατάλληλα διαμορφωμένο μικρό χώρο εύκαμπτοι, μονωμένοι χαλκοσωλήνες, (DIN 1786 / DIN 59753) ή χαλυβδοσωλήνες (DIN 2394) ή πλαστικοί σωλήνες από πολυπροπυλένιο (PP), πολυμπουτένιο (PB), δικτυωτό πολυαιθυλένιο (PEX) (DIN 16892 / DIN 4726) οι οποίοι μέσω διανομέων (συλλεκτών) και οριζοντίων βρόχων (ή κυκλωμάτων) τροφοδοτούν τα θερμαντικά σώματα κάθε ορόφου ή διαμερίσματος και καταλήγουν στον κατακόρυφο σωλήνα επιστροφής.

Οι κατακόρυφες σωληνώσεις στο ψηλότερο σημείο πρέπει να φέρουν απαραιτήτως αυτόματα εξαεριστικά και διάταξη παρακάμψεως (by-bass).

Συγκολλήσεις και Ενώσεις σωλήνων απαγορεύονται μέσα στα πατώματα και τους τοίχους. Γενικά τα ευαίσθητα σημεία του δικτύου πρέπει να είναι προσιτά για να είναι άμεση η διαπίστωση βλάβης (διαρροής) και εύκολη η επισκευή της. Στις κύριες διακλαδώσεις θα τοποθετηθούν βάννες για να είναι δυνατή η απομόνωση κάθε κλάδου της εγκατάστασης σε περίπτωση συντήρησης ή επισκευής.

Οταν σωληνώσεις διέρχονται από ανοικτούς ή μη θερμανόμενους χώρους πρέπει να μονώνονται πολύ καλά.

Οπου είναι απαραίτητα μεγάλα ευθύγραμμα μήκη σωλήνων ή σωλήνων μεγάλων διαμέτρων για να αποφευχθούν ζημιές από διαστολές πρέπει να παρεμβάλλονται ειδικά διαστολικά ή να γίνονται ειδικές διαμορφώσεις τύπου «S» ή «Ω».

Το κεντρικό δίκτυο όπως και οι σωλήνες δαπέδων πρέπει να δοκιμάζονται μέσω πρεσσαρίσματος για τη στεγανότητα και πρέπει μετά την δοκιμή να παραμείνει υπό πίεση του δικτύου πόλεως

11. ΑΥΤΟΜΑΤΙΣΜΟΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΘΕΡΜΑΝΣΕΩΣ

α) Καυστήρας : Η λειτουργία του ελέγχεται από ένα θερμοστάτη ο οποίος ελέγχει την ανώτατη θερμοκρασία του νερού κατά την οποία πρέπει να διακοπεί η λειτουργία του (συνήθως στους 80-850C) και από ένα θερμοστάτη υπαίθρου που ελέγχει την εξωτερική θερμοκρασία (δεν επιτρέπει την λειτουργία του καυστήρα αν η θερμοκρασία φτάσει στους 200C). Η θέση του θερμοστάτη υπαίθρου θα επιλεγεί επί τόπου.
β) Κυκλοφορητής : Η λειτουργία του ελέγχεται από θερμοστάτη ο οποίος ελέγχει την κατώτατη θερμοκρασία του νερού κατά την οποία πρέπει να διακοπεί η λειτουργία του (συνήθως στους 30-400C).
γ) Σε κάθε διαμέρισμα (σε περίπτωση μονοσωληνίου συστήματος) αν υπάρχει αυτονομία θερμάνσεως από κάθε διαμέρισμα μπορεί να τεθεί σε λειτουργία ο καυστήρας και να λειτουργήσει η θέρμανση τούτου ανεξαρτήτως των άλλων διαμερισμάτων. Για το σκοπό αυτό σε κάθε διαμέρισμα υπάρχει :
γ.1) Θερμοστάτης χώρου ο οποίος τοποθετείται σε κεντρικό και ουδέτερο χώρο κάθε διαμερίσματος. Μία ηλεκτρική βάνα που βρίσκεται στον κεντρικό σωλήνα προσαγωγής θερμάνσεως κάθε διαμερίσματος. Ένας διπολικός διακόπτης παραπλεύρως του θερμοστάτου χώρου κάθε διαμερίσματος. Στο λεβητοστάσιο, βρίσκονται οι ωρομετρητές που αντιστοιχεί ένας για κάθε διαμέρισμα.
γ.2) Από τον διακόπτη τίθεται σε λειτουργία ο καυστήρας ή διακόπτεται η λειτουργία αυτού (για το διαμέρισμα αυτό) (Εφ'όσον έχει τεθεί σε λειτουργία ο καυστήρας από άλλο διαμέρισμα τότε η κίνηση αυτή είναι νεκρή αλλά απαραίτητη).
Ο θερμοστάτης χώρου ελέγχει την θερμοκρασία του χώρου που είναι εγκατεστημένος και περίπου την θερμοκρασία του διαμερίσματος, ενεργεί δε στην ηλεκτρική βάνα του διαμερίσματος (την ανοίγει και την κλείνει), δηλ. ανοίγει ή διακόπτει την παροχή ζεστού νερού θερμάνσεως (κυκλοφορίας) στις σωληνώσεις και τα θερμαντικά σώματα του διαμερίσματος.
Ο ωρομετρητής του διαμερίσματος μετρά το χρόνο (σε ώρες) κατά τον οποίο η ηλεκτρική βάνα παραμένει ανοικτή (δηλ. κυκλοφορεί ζεστό νερό στο διαμέρισμα).
γ.3) Η θέση του θερμοστάτου χώρου και του διακόπτου της ηλεκτρικής βάνας σημειώνεται στο σχέδιο κατόψεως των διαμερισμάτων.
γ.4) Η θέση των ωρομετρητών σημειώνεται στο σχέδιο του λεβητοστασίου.

12. ΕΛΕΓΧΟΙ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΚΑΙ ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ

Κατά την τοποθέτηση των μηχανημάτων, συσκευών και την κατασκευή των κύριων στοιχείων της εγκατάστασης θα γίνονται έλεγχοι για να διαπιστωθεί οτι οι εργασίες είναι σύμφωνες με τις προδιαγραφές της μελέτης και έχουν τηρηθεί οι οδηγίες του προμηθευτή-κατασκευαστή.

Κάθε μηχάνημα ή συσκευή που θα χρησιμοποιηθεί στην κατασκευή πρέπει να συνοδεύεται από τα ειδικά έντυπα οδηγιών (τοποθετήσεως, ρυθμίσεως, συντηρήσεως) και τις αντίστοιχες εγγυήσεις του κατασκευαστή (ή προμηθευτή). Τα έντυπα αυτά παραδίδονται στον ιδιοκτήτη κατά την παράδοση της εγκαταστάσεως.

13. ΔΟΚΙΜΕΣ ΤΗΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ

α) Δοκιμή στεγανότητας σωληνώσεων σε πίεση :
Μετά την αποπεράτωση των δικτύων σωληνώσεων και πριν την τοποθέτηση των θερμαντικών σωμάτων, λέβητα κ.λπ. τίθεται το δίκτυο υπό υδραυλική υπερπίεση (8) ατμοσφαιρών, μετρούμενη στο λεβητοστάσιο επί (3) συνεχείς ώρες.
β) Δοκιμή στεγανότητας σωληνώσεων και θερμαντικών σωμάτων.
Εφ'όσον δεν παρουσιαστεί καμία διαρροή, θα τοποθετηθούν τα σώματα. Θα γεμίσει με νερό, θα κλείσουν τα ελεύθερα άκρα των σωλήνων και θα τεθεί το δίκτυο με υπερπίεση 4 ατμοσφαιρών μετρουμένων στο λεβητοστάσιο επί 2 συνεχείς ώρες. Σε περίπτωση κάποιας διαρροής, η οποία μπορεί να διαπιστωθεί εύκολα από την πτώση πίεσης που σημειώνεται στο μανόμετρο, θα επισκευαστεί η σχετική ατέλεια, θα αντικατασταθούν τα ελαττωματικά εξαρτήματα και η δοκιμή θα επαναληφθεί.
Στη συνέχεια θα τεθεί η εγκατάσταση σε λειτουργία υπό συνθήκες πλήρους θέρμανσης, μέχρι θερμοκρασίας σχεδόν βρασμού του νερού, και κατόπιν θα αφεθεί να ψυχρανθεί με παράλληλο έλεγχο της στεγανότητας των ενώσεων και παρεμβασμάτων κατά τις διακυμάνσεις της θερμοκρασίας.

14. ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ

Σχετικά με τη συντήρηση απαιτούνται τα παρακάτω :
α) Μηνιαία λίπανση λιπαντήρων του καυστήρα με ελαφρό έλαιο
β) Ετήσια επιθεώρηση και καθαρισμός του λέβητα και της καπνοδόχου
Σύμφωνα με τη νομοθεσία ΦΕΚ 938/31-12-86 η ανάθεση της συντήρησης σε άτομα που στερούνται αυτής της ειδικής άδειας είναι παράνομη και την ποινική και αστική ευθύνη φέρει ο εκάστοτε διαχειριστής όπως αναφέρεται σαφώς στο νόμο.

15. ΈΛΕΓΧΟΣ ΚΑΛΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ

Η εγκατάσταση πλήρως έτοιμη υποβάλλεται σε δοκιμαστική λειτουργία προκειμένου να ελεγχθούν:

α) Η ταχύτητα και ικανοποιητική ομοιομορφία με την οποία θερμαίνονται όλα τα θερμαντικά σώματα.
β) Η απρόσκοπτη και ασφαλής λειτουργία των διατάξεων ασφάλειας και ρύθμισης.
γ) Το ικανοποιητικό «τράβηγμα» (ελκυσμός) της καπνοδόχου και η «ποιότητα» των
καυσαερίων.
δ) Η ακρίβεια των ενδείξεων των οργάνων.
ε) Η καλή και σε ανεκτά επίπεδα θορύβου λειτουργίας του κυκλοφορητή ή των κυκλοφορητών.

Για να εξασφαλιστεί η καλή λειτουργία της εγκατάστασης είναι απαραίτητο να εφαρμοστούν με προσοχή οι οδηγίες της μελέτης και οι υποδείξεις του επιβλέποντα, σε συνδυασμο με τις οδηγίες του κατασκευαστή ή προμηθευτή των μηχανημάτων και συσκευών. Εάν γίνουν αυθαίρετες αλλαγές κατά την εφαρμογή της μελέτης χωρίς την έγκριση του μελετητή ο τελευταίος δεν έχει καμιά ευθύνη για πιθανές ατέλειες της εγκατάστασης.

16. ΠΑΡΑΛΑΒΗ ΤΗΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ

Εφ'όσον ολοκληρωθούν με επιτυχία τόσο οι δοκιμές στεγανότητας, όσο και οι δοκιμές λειτουργίας της εγκατάστασης Κ.Θ και έχουν παραληφθεί τα έντυπα και λοιπά στοιχεία που συνοδεύουν τον εξοπλισμό γίνεται προσωρινή παραλαβή της εγκατάστασης.

Η οριστική παραλαβή της εγκατάστασης πρέπει να γίνεται μετά από ένα λογικό χρονικό διάστημα κανονικής λειτουργίας που πρέπει να έχει προσυμφωνηθεί μεταξύ ιδιοκτήτη και κατασκευαστή.

"ΛΕΒΗΤΟΣΤΑΣΙΟ"

Υπολογισμός θερμίδων boiler, βάση ευρωπαϊκής νομοθεσίας

Για να υπολογιστεί με ακρίβεια η κατανάλωση ενός boiler, προαπαιτείται η τοποθέτηση ενός
υδρόμετρου στην έξοδο του ζεστού νερού χρήσης.
Στη συνέχεια χρησιμοποιούμε την κάτωθι σχέση, η οποία διέπεται από Ευρωπαϊκό νόμο.
Επιλύοντας την σχέση αυτή προκύπτει η κατανάλωση του πετρελαίου σε lt.

"Υπολογισμός θερμίδων boiler, βάση ευρωπαϊκής νομοθεσίας"

ΘΕΡΜΙΔΟΜΕΤΡΗΣΗ

Ακόμη και στις σύγχρονες κατασκευές αυτόνομης θέρμανσης με χρήση ωρομετρητών , η κατανάλωση εκτιμάται απλώς και δεν υπολογίζεται πραγματικά. Τα προβλήματα που απορρέουν από τον τρόπο αυτό υπολογισμού είναι εις βάρος του καταναλωτή.
Για να θεωρείται η ωρομέτρηση δίκαιος τρόπος υπολογισμού της καταναλισκόμενης ενέργειας θα πρέπει να ισχύουν όλα τα παρακάτω:

Η παροχή του νερού να είναι ίδια σε όλα τα διαμερίσματα. Η διαφορά θερμοκρασίας εισαγωγής και εξαγωγής του νερού να είναι ίδια σε όλα τα διαμερίσματα. Άψογη μελέτη κατασκευής και συντήρησης. Τα βασικά μειονεκτήματα της ωρομέτρησης συνοψίζονται στα παρακάτω: Είναι εύκολα παραβιάσιμο. Απαγορεύεται η αλλαγή των σωμάτων και η χρήση μπόϊλερ. Δεν μετράται πραγματικά η ενέργεια αλλά ο χρόνος που παραμένει ανοιχτή η ηλεκτροβάνα. Ιδιαίτερα οι ένοικοι των επάνω ορόφων δεν παίρνουν την προβλεπόμενη θέρμανση για την οποία πληρώνουν. Οι ένοικοι των διαμερισμάτων δεν έχουν την επιλογή του χώρου θέρμανσης και κατά συνέπεια δεν έχουν έρεισμα οικονομίας. Τα παραπάνω προβλήματα ελαχιστοποιούνται με την χρήση θερμιδομετρητών και με την ορθολογιστική χρήση της θέρμανσης ο καταναλωτής πετυχαίνει μια σημαντική οικονομία.

Λειτουργία θερμιδομετρητών Η λειτουργία των θερμιδομετρητών βασίζεται ουσιαστικά στην σχέση ενέργειας : Q=K*V*Δθ οπου Δθ είναι η διαφορά θερμοκρασίας μεταξύ προσαγωγής και επιστροφής, V είναι η ποσότητα του υγρού και Κ είναι ο συντελεστής. Το παροχόμετρο της διάταξης μετρά την παροχή του μέσου θερμότητας - συνήθως νερό ή διαλύματά του - .Οι θερμοκρασίες προσαγωγής του μέσου μετρούνται από τα αντίστοιχα τοποθετημένα αισθητήρια. Τα παραπάνω δεδομένα αποθηκεύονται στην λογιστική αριθμητική μονάδα και μετά την ολοκλήρωσή τους λαμβάνουμε το ποσό της καταναλισκόμενης ενέργειας.

Γενικά χρησιμοποιούνται ογκομετρητές νερού. Η περιοχή μέτρησης γενικά περιλαμβάνει την μέγιστη ροή Qmax και την ελάχιστη Qmin. Για να προστατευθεί η διάταξη από τις ακραίες τιμές εισάγεται ο όρος της ονομαστικής παροχής Qn. Ο μετρητής με πτερωτή είναι το πιο συνηθισμένο είδος κατασκευής. Η διάταξη αυτή μπορεί με ασφάλεια να χρησιμοποιηθεί τόσο στις περιπτώσεις κρύου νερού όσο και στις περιπτώσεις ζεστού νερού εφ’ όσον χρησιμοποιηθούν τα κατάλληλα υλικά κατασκευής. Το νερό εισάγεται από ένα ή περισσότερα κανάλια και έτσι τίθεται σε περιστροφή η πτερωτή. Ο αριθμός των στροφών της πτερωτής είναι ανάλογος της ροής του υγρού νερού.
Στο επάνω μέρος της πτερωτής τοποθετείται ένας μόνιμος μαγνήτης, ο οποίος περιστρέφεται μαζί της. Πάνω από τον μόνιμο μαγνήτη στο στεγανό χώρο του οργάνου, υπάρχει πηνίο. Με την περιστροφή του μαγνήτη δημιουργείται περιστρεφόμενο μαγνητικό πεδίο το οποίο τέμνει το πηνίο και επάγει σε αυτό μια μικρή διαφορά δυναμικού, τάση και ρευματοωθήσεις. Οι ρευματοωθήσεις αυτές ολοκληρώνονται για να μας δώσουν τον όγκο της ροής του υγρού μεταφοράς . Οι μετρήσεις δίνονται ανάλογα με το ογκόμετρο κάθε 5 – 10 sec. Ένας άλλος τρόπος μέτρησης της παροχής, με χρήση πτερωτής αλλά χωρίς μαγνήτη είναι η ηλεκτρονικής λειτουργίας πτερωτή. Όπως μπορείτε να φανταστείτε τρεις επαγωγικοί αισθητήρες είναι τοποθετημένοι πάνω στην οριζόντια επιφάνεια της πτερωτής ανά 90ο και καταγράφουν τις περιστροφές της. Οι επαγωγικοί αισθητήρες αντικαθιστούν ουσιαστικά τον μαγνήτη. Η έλλειψη του μαγνήτη δεν διευκολύνει την επικάθιση μετάλλων και σκουριάς. Ο αριθμός των στροφών της πτερωτής και η διάρκεια της ροής αναλύονται από το “ Volume Scanning Interface ” (V.S.I) και χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό της παροχής. Η νέα αυτή μέθοδος διορθώνει επιπρόσθετα την καμπύλη παροχής και παρέχει μια υψηλή μετρική ακρίβεια.
Τα αισθητήρια θερμοκρασίας μετρούν τις θερμοκρασίες προσαγωγής και επιστροφής του νερού. Το υλικό κατασκευής τους είναι συνήθως πλατίνα για μακρόχρονη σταθερότητα. Το θερμοστοιχείο επιστροφής είναι συνήθως ενσωματωμένο στο κέλυφος του παροχόμετρου, ενώ το θερμοστοιχείο της προσαγωγής μπορεί να εγκατασταθεί μέσα σε κυάθιο ή κατευθείαν πάνω σε μια ειδική σφαιρική βάνα.

Η υπολογιστική μονάδα είναι ουσιαστικά η «καρδιά » του θερμιδομετρητή. Τα δεδομένα που λαμβάνει από το παροχόμετρο και τα δύο αισθητήρια αποθηκεύονται και ολοκληρώνονται στον χρόνο από την αριθμητική λογική μονάδα. Οι θερμιδομετρητές χωρίζονται σε δύο τύπους, στους compact και στους split (διαιρούμενους). Η υπολογιστική μονάδα και το παροχόμετρο στον θερμιδομετρητή compactείναι ενιαίο. Στον διαιρούμενο θερμιδομετρητή το παροχόμετρο τοποθετείται στον αγωγό χαμηλής θερμοκρασίας ενώ η υπολογιστική μονάδα τοποθετείται σε επιτοίχια βάση μακριά από το παροχόμετρο. Ο διαιρούμενος (split) θερμιδομετρητής είναι ιδανικός για τοποθέτηση σε μικρούς χώρους όπου υπάρχει πρόβλημα χώρου. Στην υπολογιστική μονάδα είναι ενσωματωμένη η πολυχρηστική οθόνη. Στην οθόνη αυτή εκτός από την τρέχουσα κατανάλωση υπάρχουν και άλλες χρήσιμες για τον καταναλωτή ενδείξεις όπως η παροχή της εγκατάστασης, οι θερμοκρασίες προσαγωγής και επιστροφής , η περσινή κατανάλωση κ.α. Οι οθόνες είναι 6 – 8 ψηφίων και είναι συνήθως υγρών κρυστάλλων προσφέροντας μεγάλη ευκρίνεια για γρήγορη και εύκολη μέτρηση. Η τροφοδοσία γίνεται με τη βοήθεια μπαταρίας λιθίου η οποία έχει αρκετά μεγάλο χρόνο ζωής.

"ΘΕΡΜΙΔΟΜΕΤΡΗΣΗ"

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΘΕΡΜΑΝΣΗ

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΘΕΡΜΑΝΣΗ
Γενική Περιγραφή
Κεντρική Θέρμανση ονομάζεται η παραγωγή θερμότητας για τη θέρμανση χώρων
ή/και την παραγωγή ζεστού νερού χρήσης από ένα κεντρικό σύστημα εγκατεστημένο
σε ένα κτίριο (ή σύνολο κτιρίων) για το σκοπό αυτό.
Το κεντρικό αυτό σύστημα αποτελείται από ένα σύνολο αλληλοσυνδεδεμένων
συσκευών και οργάνων, και συγκεκριμένα από το λέβητα, τον καυστήρα, τον
κυκλοφορητή, τη δεξαμενή καυσίμων, τις διατάξεις ασφαλείας, τις σωληνώσεις, την
καπνοδόχο και τα θερμαντικά σώματα.
Η ενέργεια που παράγεται μεταφέρεται στους διάφορους χώρους μέσω ενός
θερμαντικού μέσου (νερό, ατμός, αέρας) ενώ η διανομή επιτυγχάνεται μέσω ενός
δικτύου σωληνώσεων ή αεραγωγών, ή ακόμη και με συνδιασμό και των δύο.

Τα μέρη ενός συστήματος κεντρικής θέρμανσης
Ο Λέβητας
Ο λέβητας είναι ουσιαστικά μια ‘πιεστική’ δεξαμενή η οποία μεταβιβάζει θερμότητα στο
θερμαντικό μέσο. Είναι ο χώρος όπου γίνεται η απαραίτητη καύση προκειμένου να
θερμανθεί το μέσο αυτό (στη Ελλάδα είναι ως επί το πλείστον ζεστό νερό χαμηλών
θερμοκρασιών).
Ο τύπος του λέβητα που χρησιμοποιείται καθορίζεται κυρίως από την απαιτούμενη
θερμοκρασία και πίεση του παραγόμενου ατμού ή νερού.
Η πιο διαδεδομένη σχεδίαση είναι ο λέβητας φλογοσωλήνων (ή κυψελωτός), όπου
τα καυσαέρια διέρχονται μέσω συστοιχίας σωλήνων προσαρμοσμένων στο κύριο
σώμα του λέβητα. Μερικές φορές χρησιμοποιούνται πτερυγιοφόροι σωλήνες για
την αύξηση της επιφάνειας θερμικής συναλλαγής, βελτιώνοντας έτσι την απόδοση
και ελαχιστοποιώντας το μέγεθος των μονάδων. Αυτός ο τύπος λέβητα γενικά
περιορίζεται μέχρι μια μέγιστη πίεση 25 bar και μέγιστη θερμοκρασία 300°C.
Πέρα από τα όρια αυτά συνηθίζεται να χρησιμοποιούνται μονάδες υδροσωλήνων.
Σε αυτόν τον τύπο λέβητα, οι σωλήνες περιέχουν το νερό και τα καυσαέρια
διέρχονται γύρω από τους σωλήνες και μεταφέρουν τη θερμότητα από την
εξωτερική επιφάνεια των σωλήνων προς το εσωτερικό.
Οι λέβητες διακρίνονται σύμφωνα με το υλικό κατασκευής τους σε χυτοσιδηρούς και
χαλύβδινους. Οι χυτοσιδηροί αντέχουν καλύτερα στη διάβρωση, μπορούν να
επιδεχθούν προσθήκες στοιχείων και χρειάζονται μικρότερες ποσότητες νερού κατά τη
λειτουργία τους. Οι χαλύβδινοι έχουν μικρό βάρος και αντέχουν καλύτερα στις πιέσεις
και στις απότομες αλλαγές θερμοκρασίας. Οι διαστάσεις τους προσαρμόζονται
καλύτερα στις διάφορες απαιτήσεις και έχουν χαμηλό κόστος.
Ο Καυστήρας
Ο καυστήρας είναι μια συσκευή προσαρμοσμένη πάνω στο λέβητα μέσα στην οποία
επιτυγχάνεται η ανάμειξη του καύσιμου υλικού (π.χ. πετρέλαιο) με τον αέρα έτσι ώστε
να προκαλείται και να συντηρείται η καύση.
Οι καυστήρες διακρίνονται σε τρείς τύπους ανάλογα με το καύσιμο (υγρό ή αέριο)
που χρησιμοποιούν ή/και τον τρόπο διασκορπισμού του καυσίμου και την ανάμειξή
του με τον αέρα καύσης:
􀂃 Καυστήρες εξάτμισης
􀂃 Καυστήρες διασκορπισμού
􀂃 Καυστήρες περιστροφής
Οι Κυκλοφορητές και η Δεξαμενή Καυσίμων
Σε μια εγκατάσταση κεντρικής θέρμανσης, οι κυκλοφορητές μεταφέρουν το νερό από
τον λέβητα στα θερμαντικά σώματα και αντιστρόφως. Ο κυκλοφορητής είναι αντλία
φυγοκεντρικού τύπου και κινείται με τη βοήθεια ηλεκτρικού ρεύματος. Συνήθως
τοποθετούνται μέσα στο λεβητοστάσιο και κοντά στον λέβητα.
Η δεξαμενή καυσίμων αποτελεί άλλο ένα σημαντικό στοιχείο μιας εγκατάστασης
κεντρικής θέρμανσης καθώς εκεί αποθηκεύεται το πετρέλαιο. Μια δεξαμενή καυσίμων
μπορεί να είναι είτε μεταλλική είτε πλαστική.
Οι Διατάξεις Ασφαλείας
Οι διατάξεις ασφαλείας εξασφαλίζουν τη λειτουργία μιας εγκατάστασης κεντρικής
θέρμανσης και αποτελούνται από το κλειστό δοχείο διαστολής, τον αυτόματο
πληρώσεως, τη βαλβίδα ασφαλείας και τη βαλβίδα ανοδικής προστασίας. Μέσω
αυτών εξασφαλίζεται η σταθερή πίεση του νερού μέσα στην εγκατάσταση θέρμανσης
και η προστασία από ηλεκτρόλυση.
Οι Σωληνώσεις
Η μεταφορά του νερού από το λέβητα στα θερμαντικά σώματα και η επιστροφή του
πίσω στο λέβητα επιτυγχάνεται μέσω του δικτύου σωληνώσεων. Για το σκοπό αυτό
χρησιμοποιούνται τρία είδη σωλήνων: Χαλκοσωλήνες, χαλυβδοσωλήνες και πλαστικοί
σωλήνες. Οι χαλκοσωλήνες είναι οι πιο διαδεδομένοι σήμερα, οι πλαστικοί
χρησιμοποιούνται ολοένα και περισσότερο, ενώ οι χαλυβδοσωλήνες έχουν
εγκαταλειφθεί.
Τα Θερμαντικά Σώματα
Τα θερμαντικά σώματα αποτελούν τις τελικές συσκευές ενός συστήματος
εγκατάστασης κεντρικής θέρμανσης μέσω των οποίων η θερμότητα που μεταφέρει το
θερμαντικό ρευστό μεταδίδεται στους εσωτερικούς χώρους. Τα σώματα είναι συνήθως
κασκευασμένα από χάλυβα ή αλουμίνιο. Τα χυτοσίδηρα σώματα έχουν εγκαταληφθεί
σήμερα καθώς είναι πιό βαριά, και ενώ διατηρούν τη θερμοκρασία τους για πολλή
ώρα αργούν να ζεσταθούν.
Τα θερμαντικά σώματα διαθέτουν ειδικούς διακόπτες που επιτρέπουν την απομόνωσή
τους προκειμένου να μην ξοδεύεται ενέργεια άσκοπα σε χώρους που δεν κατοικούνται.
Διαθέτουν επίσης βαλβίδες εξαερισμού για την εξαέρωσή τους σε περιπτώσεις που
συσσωρεύεται αέρας μη επιτρέποντας την ομαλή κυκλοφορία του νερού στο
εσωτερικό τους.
Η κατάσταση των συστημάτων κεντρικής θέρμανσης στην Ελλάδα σήμερα και
συνήθη προβλήματα
Σύμφωνα με σχετικές μελέτες, στα μεγάλα αστικά κέντρα της Ελλάδας υπάρχουν
σημαντικά περιθώρια εξοικονόμησης ενέργειας. Ενώ τυπικά φαίνεται οτι ένας μεγάλος
αριθμός λεβήτων περνά από συντήρηση από εγκεκριμένους τεχνίτες, παρ’ όλα αυτά ο
έλεγχος είναι ανεπαρκής και συνήθως ανακριβής και υποτυπώδης. Αυτό έχει
διαπιστωθεί καθώς λέβητες που ελέγχθησαν, μετά από κατάλληλη μελέτη
ξαναρυθμίστηκαν και λειτούργησαν πολύ πιο αποτελεσματικά απ’ότι πριν.
Αξίζει επίσης να επισημανθεί ότι στα συστήματα κεντρικής θέρμανσης δεν υπάρχει
καμμία υποχρέωση για τους χρήστες να τοποθετήσουν μετρητές θερμικής ενέργειας.
Γίνεται λοιπόν κατανάλωση δίχως μέτρηση ενέργειας (σε αντίθεση με την ηλεκτρική
ενέργεια) και το αποτέλεσμα είναι σπατάλη και αλόγιστη χρήση.
Εξετάζοντας το όλο θέμα που ανακύπτει από ευρύτερη σκοπιά μπορεί κανείς να δει την
έκταση του προβλήματος σε εθνικό επίπεδο, καθώς πάνω από το 35% της συνολικής
ενέργειας που καταναλώνεται ετησίως στην Ελλάδα είναι στα κτίρια, και πάνω από το
50% αυτής οφείλεται στα συστήματα κεντρικής θέρμανσης. Με δεδομένο το γεγονός
ότι η πλειοψηφία του ελληνικού πληθυσμού κάνει χρήση κεντρικής θέρμανσης, τα
περιθώρια εξοικονόμησης είναι μεγάλα.
Καθώς όμως το μεγαλύτερο ποσοστό των κτιρίων χρησιμοποιεί ενιαία συστήματα και
όχι αυτόνομα, δημιουργείται μεγάλο πρόβλημα καθώς δεν υπάρχει η δυνατότητα
αυτόνομης θερμικής διαχείρισης ανάλογα με τις ανάγκες καθενός νοικοκυριού, με
αποτέλεσμα την προαναφερθείσα κατασπάληση ενέργειας, ακόμα και όταν η
θέρμανση σε έναν μη-κατοικίσιμο χώρο δεν είναι απαραίτητη.
Επίσης, οι λέβητες σε κεντρικά συστήματα θέρμανσης λειτουργούν με χρονοδιακόπτες
και όχι με βάση τη θερμοκρασία των εσωτερικών χώρων με αποτέλεσμα προκειμένου
να θερμανθούν περισσότερο «δύσκολοι» και κρύοι χώροι να υπερθερμαίνονται
αναγκαστικά και αυτοί που δεν έχουν τόσο μεγάλες ανάγκες.
Εξοικονόμηση Ενέργειας σε συστήματα Κεντρικής Θέρμανσης
Μια εγκατάσταση κεντρικής θέρμανσης θεωρείται επιτυχημένη όταν θερμαίνει σωστά
και όσο πρέπει, καθώς επίσης εφόσον λειτουργεί οικονομικά και με ασφάλεια.
Προκειμένου να επιτευχθούν αυτά απαιτείται σωστή μελέτη που να περιλαμβάνει: τα
τεχνικά χαρακτηριστικά και μεγέθη του εξοπλισμού, ακριβή υπολογισμό των θερμικών
απαιτήσεων, καλό σχεδιασμό των δικτύων διανομής, σωστή διάταξη του εξοπλισμού
του συστήματος, καθώς και τη λειτουργική σύνδεση και ρύθμιση των διαφόρων
στοιχείων. Η επιλογή ισχύος του λέβητα αποτελεί πρώτη προτεραιότητα και στηρίζεται
στον υπολογισμό των βασικών κλιματικών και γεωγραφικών παραμέτρων, και των
θερμικών απωλειών του κτιρίου. Με λίγα λόγια όλα, όσα θα έπρεπε να γίνονται και
σπάνια τηρούνται με αποτέλεσμα πολλές ελλατωματικές και προβληματικές
εγκαταστάσεις.
Ο σωστός σχεδιασμός και η μελέτη πριν την εγκατάσταση ενός συστήματος κεντρικής
θέρμανσης εγγυάται μια επιτυχημένη εγκατάσταση. Ειδικά όσον αφορά νέες οικοδομές
η συνεργασία του υπεύθυνου της οικοδομής με τον επιβλέποντα μηχανικό και τον
εγκαταστάτη υδραυλικό βοηθά στη λύση πολλών προβλημάτων.
Μερικές βασικές παρεμβάσεις που μπορούν να συμβάλουν σημαντικά στην
εξοικονόμηση ενέργειας σε ένα σύστημα κεντρικής θέρμανσης είναι οι ακόλουθες:
􀂃 Ένα κεντρικό σύστημα πρέπει να διαστασιολογείται μετά από ειδική μελέτη από
μηχανολόγο μηχανικό και πάντα βάσει των θερμικών απωλειών του κτιρίου
προκειμένου να αποφευχθούν υπερδιαστασιολόγησεις και σπατάλη καυσίμων.
􀂃 Καλό είναι να αποφεύγονται οι μεγάλοι λέβητες που δεν λειτουργούν σε πλήρη ισχύ
και με χαμηλή απόδοση. Συνήθως αυτό συμβαίνει όταν η απαιτούμενη ισχύς ενός
λέβητα ξεπερνά τα 350 kW, οπότε ενδείκνυται η εγκατάσταση δύο και πλέον
λεβήτων.
􀂃 Συνήθως σε μεσαίου μεγέθους εγκαταστάσεις και πάντοτε στις μεγάλες
προτιμούνται περισσότεροι του ενός λέβητες καθώς, παρέχεται έτσι η δυνατότητα
να λειτουργεί ένας μόνο λέβητας σε περιόδους που δεν υπάρχει μεγάλη ζήτηση. Η
εξοικονόμηση που προκύπτει αντισταθμίζει πολύ γρήγορα το αυξημένο κόστος
αγοράς περισσότερων λεβήτων και καυστήρων αντί ενός.
􀂃 Ένας λέβητας χωρίς μόνωση μπορεί να έχει απώλειες πάνω από 5% σε σχέση με
ένα μονωμένο λέβητα όπου οι απώλειες δεν ξεπερνούν το 1%.
􀂃 Μια μείωση της προκαθορισμένης θερμοκρασίας αναφοράς κατά ένα βαθμό
συμβάλει σε πάνω από 6% λιγότερα καύσιμα.
􀂃 Τυχόν χαραμάδες στο λέβητα επιτρέπουν την είσοδο κρύου αέρα στο εσωτερικό
του μειώνοντας με αυτόν τον τρόπο την απόδοσή του.
􀂃 Με δεδομένη την κλίμακα απόδοσης που δίνουν οι κατασκευαστές σε ένα λέβητα
(80%-110%) ένας λέβητας θεωρείται ικανοποιητικά αποδοτικός από 90% και πάνω.
Εδώ πρέπει επίσης να λαμβάνεται υπόψη ότι μεγάλο ρόλο παίζει και ο «ετήσιος
βαθμός απόδοσης» μιας εγκατάστασης, ο οποίος εκφράζει την ενέργεια που
παράγει ένας λέβητας, μείον τις απώλειες των καυσαερίων που προκύπτουν, τις
απώλειες διακοπής λειτουργίας της εγκατάστασης και τις θερμικές απώλειες του
λέβητα.
􀂃 Όσον αφορά τους καυστήρες, κυκλοφορούν σήμερα καυστήρες προηγμένης
τεχνολογίας στούς οποίους μπορούν να γίνουν οι σωστές και απαραίτητες
ρυθμίσεις για τέλεια καύση.
􀂃 Υπάρχουν καυστήρες με αυτόματο ‘τάμπερ’ αέρα που υποβοηθούν κατ’αυτόν τον
τρόπο την εξοικονόμηση ενέργειας καθώς εμποδίζουν την είσοδο κρύου αέρα
όταν ο καυστήρας είναι ανενεργός.
􀂃 Οι σωληνώσεις που περνούν μέσα από μη θερμαινόμενους χώρους θα πρέπει να
μονώνονται επιμελώς. Επίσης θα πρέπει να επιλέγονται σωληνώσεις με τις
σωστές/κατάλληλες διαμέτρους σε σχέση με τα διάφορα τμήματα ενός δικτύου
κεντρικής θέρμανσης.
􀂃 Προτείνεται η χρήση θερμοστάτη στα θερμαντικά σώματα καθώς έτσι μόνο
επιτυγχάνεται η απαραίτητη και επιθυμητή θερμοκρασία σε έναν χώρο. Καλό είναι,
όταν ένα σώμα βρίσκεται τοποθετημένο δίπλα σε εξωτερικό τοίχο να τοποθετείται
μονωτικό υλικό μεταξύ των δύο και επίσης να μην τοποθετούνται καλύμματα στα
σώματα, όπως συνηθίζεται.
􀂃 Για να αποφευχθεί κατασπατάληση ενέργειας όταν θερμαίνονται χώροι δίχως αυτό
να είναι αναγκαίο υπάρχουν τρόποι ώστε ο λέβητας να ρυθμίζεται με ειδικά
συστήματα και ανάλογα να ανταποκρίνεται στην εξωτερική θερμοκρασία
(αντιστάθμιση). Τα συστήματα ρύθμισης διατηρούν την εσωτερική θερμοκρασία
σταθερή ανεξάρτητα απο τις εξωτερικές μεταβολές, συνεισφέροντας έτσι στην
αποφυγή υπερθέρμανσης των εσωτερικών χώρων. Αυτές οι ρυθμίσεις μπορούν
να εφαρμοστούν ανάλογα με τον τύπο της εγκατάστασης και ο βαθμός ακριβείας
τους εξαρτάται από τον αυτοματισμό που επιλέγεται. Τα πιο εξελιγμένα συστήματα
ρύθμισης έχουν ένα αισθητήριο που μεταδίδει τις μεταβολές της εξωτερικής
θερμοκρασίας σε μια ηλεκτρονική συσκευή η οποία προσαρμόζει τη θερμοκρασία
του νερού ανάλογα. Υπάρχουν ακόμη και οι θερμοστατικοί διακόπτες που
μπορούν να ρυθμίσουν επιτυχώς τη θερμοκρασία διαφορετικών και ξεχωριστών
χώρων, καθώς επίσης και να εξαλείψουν τυχόν λάθη και μειονεκτήματα που
προκύπτουν από λάθη στις μελέτες, αλλαγές στη χρήση των χώρων κλπ. Τέτοιοι
διακόπτες μπορούν να ρυθμίζουν αυτόματα την ποσότητα ζεστού νερού και τη
θερμοκρασία ενός χώρου. Το κόστος αγοράς τους είναι μικρό ενώ τα οφέλη στην
εξοικονόμηση που προκύπτουν απο τη χρήση τους μεγάλα.

"ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΘΕΡΜΑΝΣΗ"